03/11/2026

Σημαντική υποχώρηση της ζήτησης για στεγαστικά δάνεια στην Ευρωζώνη καταγράφει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), με βασικές αιτίες το αυξημένο κόστος δανεισμού, τη μειωμένη καταναλωτική εμπιστοσύνη και την αβεβαιότητα στην αγορά κατοικίας. Αντίθετα, στην Ελλάδα η ζήτηση παραμένει σχεδόν αμετάβλητη, αν και εξακολουθεί να κινείται σε χαμηλά επίπεδα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΚΤ, το μέσο επιτόκιο στεγαστικών δανείων στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 3,6% τον Αύγουστο, από 3,5% τον Ιούλιο. Η άνοδος αυτή επιβαρύνει τα νοικοκυριά και περιορίζει τη δυνατότητά τους να προχωρήσουν στην αγορά κατοικίας μέσω τραπεζικής χρηματοδότησης.

Η έρευνα τραπεζικών χορηγήσεων της ΕΚΤ αποτυπώνει την επιδείνωση του κλίματος. Το τρίτο τρίμηνο, το καθαρό ποσοστό των τραπεζών που ανέφεραν μείωση της ζήτησης στεγαστικών δανείων διαμορφώθηκε στο 27%, ενώ για το τέταρτο τρίμηνο οι εκτιμήσεις εμφανίζονται ακόμη πιο αρνητικές, με το αντίστοιχο ποσοστό να φτάνει το 36%.

Παράλληλα, οι προσδοκίες των νοικοκυριών παραμένουν επιβαρυμένες, καθώς οι καταναλωτές εκτιμούν ότι τα στεγαστικά επιτόκια θα διαμορφωθούν στο 4,9% τους επόμενους δώδεκα μήνες. Πρόκειται για εκτίμηση των καταναλωτών και όχι για το σημερινό μέσο επιτόκιο της αγοράς.

Στην Ελλάδα, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ), η ζήτηση στεγαστικών δανείων παρέμεινε σχεδόν σταθερή κατά το τρίτο τρίμηνο, με τα προγράμματα «Σπίτι μου» να εξακολουθούν να στηρίζουν την αγορά. Το μέσο επιτόκιο των νέων στεγαστικών δανείων κυμαινόμενου επιτοκίου διαμορφώθηκε στο 3,39% τον Αύγουστο, παρουσιάζοντας μικρή μείωση.

Τα κριτήρια έγκρισης στεγαστικών δανείων από τις ελληνικές τράπεζες παρέμειναν αμετάβλητα, αν και καταγράφηκε μικρή επιβάρυνση στους συνολικούς όρους χρηματοδότησης λόγω πρόσθετων χρεώσεων πέραν των τόκων. Για το τέταρτο τρίμηνο, οι ελληνικές τράπεζες προβλέπουν σταθερή ζήτηση και αμετάβλητα κριτήρια χορήγησης.

Αντίθετα, στην Ευρωζώνη οι τράπεζες αναμένουν περαιτέρω αυστηροποίηση των κριτηρίων έγκρισης, ενώ έχει ήδη αυξηθεί το ποσοστό των απορριπτόμενων αιτήσεων για στεγαστικά δάνεια. Η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να περιορίσει ακόμη περισσότερο την πρόσβαση των νοικοκυριών σε τραπεζική χρηματοδότηση.

Στα επιχειρηματικά δάνεια, η ελληνική αγορά εμφανίζει επίσης μεγαλύτερη σταθερότητα. Η ζήτηση παρουσίασε μικρή υποχώρηση το τρίτο τρίμηνο, με τις τράπεζες να αναμένουν ελαφρά ανάκαμψη στο τέταρτο, διατηρώντας αμετάβλητους τους όρους και τα κριτήρια χορήγησης. Στην Ευρωζώνη, αντίθετα, καταγράφηκε μείωση της ζήτησης και αυστηροποίηση των πιστοδοτικών κριτηρίων, λόγω αυξημένων κινδύνων.

Ανάλογη εικόνα παρατηρείται και στα καταναλωτικά δάνεια. Στην Ελλάδα η ζήτηση παρέμεινε σταθερή, με μικρή βελτίωση των οικονομικών όρων χρηματοδότησης. Στην Ευρωζώνη καταγράφηκε περιορισμένη υποχώρηση της ζήτησης και αυστηρότερη αξιολόγηση των αιτήσεων, με τις τράπεζες να εμφανίζονται πιο επιφυλακτικές απέναντι στον πιστωτικό κίνδυνο.

Η διαφοροποίηση μεταξύ Ελλάδας και Ευρωζώνης αναδεικνύει τις διαφορετικές συνθήκες χρηματοδότησης, χωρίς ωστόσο να αναιρεί τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα ελληνικά νοικοκυριά. Το κόστος δανεισμού, οι τιμές των ακινήτων και οι πρόσθετες τραπεζικές επιβαρύνσεις εξακολουθούν να επηρεάζουν καθοριστικά τη δυνατότητα απόκτησης κατοικίας.