26/05/2026

Ισχυρή ώθηση στην αγορά ακινήτων προκαλεί το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ», με τα στοιχεία του πρώτου διμήνου του 2026 να καταγράφουν εκρηκτική αύξηση στις μεταβιβάσεις κατοικιών και σημαντική ενίσχυση των φορολογικών εσόδων από αγοραπωλησίες. Η έντονη κινητικότητα που δημιουργήθηκε από τη ζήτηση στεγαστικών δανείων οδηγεί πλέον την κυβέρνηση σε επιτάχυνση του σχεδιασμού για έναν νέο κύκλο στεγαστικής πολιτικής, την ώρα που το υφιστάμενο πρόγραμμα κλείνει αιφνιδιαστικά στις 2 Ιουνίου, στο πλαίσιο της αναθεώρησης του Ταμείου Ανάκαμψης.

Τα στοιχεία της ΑΑΔΕ αποτυπώνουν ξεκάθαρα τη δυναμική που έχει δημιουργηθεί στην αγορά κατοικίας. Κατά το πρώτο δίμηνο του έτους, τα έσοδα από τον φόρο μεταβίβασης ακινήτων ανήλθαν σε 96,52 εκατ. ευρώ, έναντι 86,89 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2025, καταγράφοντας αύξηση 11,1%. Ωστόσο, η πραγματική «έκρηξη» σημειώθηκε τον Φεβρουάριο, όταν οι εισπράξεις εκτινάχθηκαν στα 59,2 εκατ. ευρώ από 45,91 εκατ. ευρώ πέρυσι, παρουσιάζοντας άνοδο έως και 32,44%.

Η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει ότι η αγορά κινείται σχεδόν αποκλειστικά με «καύσιμο» το πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙ», καθώς χιλιάδες ενδιαφερόμενοι που έχουν λάβει έγκριση στεγαστικού δανείου σπεύδουν να εντοπίσουν ακίνητο και να ολοκληρώσουν τις διαδικασίες πριν από τη λήξη του προγράμματος. Η πίεση αυτή δημιουργεί ένα συμπιεσμένο κύμα αγοραπωλησιών που μεταφράζεται άμεσα σε αυξημένα δημόσια έσοδα και υψηλότερη φορολογική απόδοση για το κράτος.

Η μεγαλύτερη κινητικότητα καταγράφεται κυρίως στις μεταβιβάσεις κατοικιών και ειδικότερα στα παλαιά διαμερίσματα, τα οποία αποτελούν τη βασική κατηγορία ακινήτων που χρηματοδοτεί το πρόγραμμα. Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι μεταβιβάσεις οικοδομών απέφεραν έσοδα 81,25 εκατ. ευρώ στο πρώτο δίμηνο του 2026, έναντι 72,87 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του προηγούμενου έτους. Αντίθετα, πιο περιορισμένη ήταν η αύξηση στις μεταβιβάσεις οικοπέδων και αγροτεμαχίων, όπου τα έσοδα ανήλθαν σε 15,27 εκατ. ευρώ από 14,02 εκατ. ευρώ το 2025.

Η εικόνα αυτή δείχνει ότι το «Σπίτι μου ΙΙ» λειτουργεί ουσιαστικά ως μηχανισμός τόνωσης της αγοράς παλαιών κατοικιών, καθώς η πλειονότητα των ενδιαφερόμενων στρέφεται σε διαμερίσματα που πληρούν τα ηλικιακά και οικονομικά κριτήρια του προγράμματος. Ωστόσο, η αυξημένη ζήτηση έχει ήδη προκαλέσει σημαντικές πιέσεις στην αγορά, με αποτέλεσμα την άνοδο των τιμών, τη μείωση της διαθεσιμότητας κατάλληλων ακινήτων και τη δημιουργία φαινομένων υπερκοστολόγησης.

Οι υποψήφιοι αγοραστές που έχουν εξασφαλίσει έγκριση δανείου βρίσκονται πλέον σε έναν πραγματικό αγώνα δρόμου. Επιταχύνουν ελέγχους, διαπραγματεύσεις και συμβολαιογραφικές διαδικασίες, πιέζοντας για άμεσες συμφωνίες προκειμένου να προλάβουν τη λήξη του προγράμματος. Η πίεση στην αγορά εντείνεται όσο πλησιάζει η καταληκτική ημερομηνία της 2ας Ιουνίου, η οποία έρχεται τρεις μήνες νωρίτερα από τον αρχικό σχεδιασμό.

Η πρόωρη ολοκλήρωση του προγράμματος συνδέεται με την αναθεώρηση του Ταμείου Ανάκαμψης και τα αυστηρά χρονοδιαγράμματα που συνοδεύουν τους ευρωπαϊκούς πόρους. Αυτό σημαίνει ότι όσοι δικαιούχοι δεν καταφέρουν να ολοκληρώσουν εγκαίρως τη διαδικασία αγοράς και συμβασιοποίησης του δανείου τους, θα μείνουν εκτός του υφιστάμενου προγράμματος και θα αναγκαστούν να περιμένουν τον επόμενο κύκλο στεγαστικής πολιτικής, ο οποίος αναμένεται να έχει διαφορετικούς όρους και προϋποθέσεις.

Η κυβέρνηση, βλέποντας τη μεγάλη ανταπόκριση αλλά και τις στρεβλώσεις που δημιουργούνται στην αγορά, φαίνεται ήδη να επιταχύνει τον σχεδιασμό για νέα στεγαστικά εργαλεία. Στόχος είναι να διατηρηθεί η πρόσβαση των νέων και των μεσαίων νοικοκυριών στην κατοικία, χωρίς όμως να ενισχυθούν περαιτέρω οι πληθωριστικές πιέσεις στις τιμές ακινήτων.

Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι αν η επόμενη φάση στεγαστικής πολιτικής θα μπορέσει να εξισορροπήσει την ανάγκη στήριξης της κατοικίας με τη διατήρηση της σταθερότητας στην αγορά, καθώς το «Σπίτι μου ΙΙ» απέδειξε ότι μπορεί να κινητοποιήσει μαζικά τη ζήτηση, αλλά ταυτόχρονα ανέδειξε και τις μεγάλες αδυναμίες της ελληνικής κτηματαγοράς: περιορισμένη προσφορά, παλαιό οικιστικό απόθεμα, γραφειοκρατικές καθυστερήσεις και έντονες ανατιμήσεις.

Η ομάδα της ΒΟΧmind