09/10/2026

Τον δρόμο για την αξιοποίηση 5,3 δισ. ευρώ από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο (ΚΚΤ) ανοίγει η απόφαση που καθορίζει το σύστημα διαχείρισης και ελέγχου των χρηματοδοτούμενων δράσεων. Το πρόγραμμα προβλέπεται να υλοποιηθεί την περίοδο 2027–2032 και περιλαμβάνει 25 παρεμβάσεις, με στόχο την ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, τη στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών και την προώθηση καθαρότερων και οικονομικότερων μεταφορών.

Σημαντικό μέρος των διαθέσιμων πόρων αναμένεται να κατευθυνθεί σε νέα προγράμματα «Εξοικονομώ», τα οποία θα στοχεύουν στην ενεργειακή αναβάθμιση 62.000 κατοικιών και 10.000 μικρών επιχειρήσεων. Παράλληλα, προβλέπεται η εγκατάσταση συνολικά 280.000 αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων, με σκοπό τη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης και του κόστους λειτουργίας των κτιρίων.

Οι παρεμβάσεις δεν περιορίζονται στην ενεργειακή αναβάθμιση υφιστάμενων ακινήτων, αλλά επεκτείνονται και στην αντιμετώπιση στεγαστικών και κοινωνικών αναγκών. Ειδικότερα, προβλέπεται η κατασκευή 2.350 κατοικιών για ευάλωτα νοικοκυριά, καθώς και η ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης έως και κατά 100 ευρώ ετησίως, με στόχο την ελάφρυνση των νοικοκυριών που αντιμετωπίζουν αυξημένο ενεργειακό κόστος.

Παράλληλα, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο θα χρηματοδοτήσει δράσεις βιώσιμης κινητικότητας, με έμφαση στον εκσυγχρονισμό των δημόσιων συγκοινωνιών και στη χρήση οχημάτων χαμηλότερων εκπομπών. Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται η προμήθεια ηλεκτρικών λεωφορείων και συρμών μετρό, καθώς και η υλοποίηση προγραμμάτων επιδοτούμενης αγοράς ή μίσθωσης ηλεκτρικών επαγγελματικών οχημάτων για μικρές επιχειρήσεις.

Επιπλέον, σχεδιάζονται προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης ηλεκτρικών αυτοκινήτων για νοικοκυριά με αυξημένες ανάγκες μετακίνησης, ενώ για άτομα με αναπηρία προβλέπεται δυνατότητα επιδότησης έως και 100% για την απόκτηση ατομικών μέσων μετακίνησης. Οι δράσεις αυτές αποσκοπούν στη μείωση του μεταφορικού κόστους και στη διευκόλυνση της πρόσβασης σε πιο βιώσιμες μορφές μετακίνησης.

Η νέα απόφαση καθορίζει, παράλληλα, το πλαίσιο διαχείρισης, αξιολόγησης και χρηματοδότησης των επιμέρους έργων. Τα αρμόδια υπουργεία θα υποβάλλουν τις προτάσεις τους στη Συντονιστική Αρχή, η οποία θα εξετάζει τη συμβατότητά τους με τους στόχους του Ταμείου και τις απαιτήσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.

Για την έγκριση κάθε παρέμβασης θα αξιολογούνται ο προϋπολογισμός, οι επιλέξιμες δαπάνες, το χρονοδιάγραμμα υλοποίησης και οι επιδιωκόμενοι στόχοι. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διαφάνεια της διαδικασίας, στον έλεγχο των δαπανών και στην αποφυγή διπλής χρηματοδότησης από άλλα ευρωπαϊκά προγράμματα, ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων.

Για τις μικρές επιχειρήσεις, το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο δημιουργεί νέες προοπτικές χρηματοδότησης επενδύσεων που μπορούν να περιορίσουν το ενεργειακό και μεταφορικό κόστος, ενισχύοντας παράλληλα τη λειτουργική τους αποδοτικότητα. Οι παρεμβάσεις ενεργειακής αναβάθμισης και η δυνατότητα αξιοποίησης καθαρότερων επαγγελματικών οχημάτων μπορούν να συμβάλουν στη μείωση των λειτουργικών δαπανών και στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητάς τους.

Ωστόσο, η έγκριση του συστήματος διαχείρισης δεν σημαίνει ότι έχουν ήδη ξεκινήσει οι αιτήσεις για τους τελικούς δικαιούχους. Οι ειδικές προϋποθέσεις συμμετοχής, τα ποσοστά επιδότησης, οι επιλέξιμες δαπάνες και οι προθεσμίες υποβολής θα καθοριστούν στις αντίστοιχες προσκλήσεις των προγραμμάτων.

Η ενεργοποίηση του Κοινωνικού Κλιματικού Ταμείου αναμένεται να δημιουργήσει σημαντικές ευκαιρίες για νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις τα επόμενα χρόνια. Η αποτελεσματική αξιοποίηση των πόρων θα εξαρτηθεί από την έγκαιρη προκήρυξη των δράσεων, τη σαφήνεια των όρων συμμετοχής και την ικανότητα των δικαιούχων να προετοιμάσουν εγκαίρως τα επενδυτικά τους σχέδια.