27/05/2026

Η Ελλάδα βρίσκεται πλέον ένα βήμα πριν από την πλήρη ενεργοποίηση του δανειακού σκέλους του Ταμείου Ανάκαμψης, καθώς οι συμβασιοποιημένες επενδύσεις έχουν φτάσει τα 27,5 δισ. ευρώ, με την κυβέρνηση να προετοιμάζει νέο αίτημα εκταμίευσης ύψους 7,4 δισ. ευρώ προς την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσα στους επόμενους μήνες. Σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο, οι διαθέσιμοι πόροι των 13,3 δισ. ευρώ του προγράμματος έχουν ήδη απορροφηθεί πλήρως μέσω των τραπεζών, ενώ απομένει μόνο η ολοκλήρωση των τελικών συμβασιοποιήσεων έως το τέλος Μαΐου.

Μέχρι σήμερα έχουν υπογραφεί 798 επενδυτικές συμβάσεις συνολικού ύψους 27,5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 12,5 δισ. ευρώ προέρχονται από δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης, τα 8,8 δισ. ευρώ από τραπεζική χρηματοδότηση και τα 6,2 δισ. ευρώ από ίδια κεφάλαια επενδυτών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, καθώς 489 από τις συμβάσεις αφορούν ΜμΕ, ενώ μέσω του προγράμματος InvestEU έχουν ήδη χρηματοδοτηθεί περισσότερες από 15.000 επιχειρήσεις με δάνεια ύψους περίπου 3 δισ. ευρώ.

Παράλληλα, η κυβέρνηση σχεδιάζει νέο κύκλο ενίσχυσης της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας, με περίπου 2 δισ. ευρώ να διοχετεύονται μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας και των εμπορικών τραπεζών σε μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις. Στόχος είναι να καλυφθεί το χρηματοδοτικό κενό που θα δημιουργηθεί μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, διατηρώντας παράλληλα τα χαμηλά επιτόκια και τα ευνοϊκά χαρακτηριστικά χρηματοδότησης του προγράμματος.

Το οικονομικό επιτελείο υπογραμμίζει ότι το δανειακό σκέλος του Ταμείου λειτούργησε με καθαρά τραπεζικά κριτήρια, χωρίς κρατικές παρεμβάσεις στις εγκρίσεις δανείων, ενώ η επιτάχυνση των συμβασιοποιήσεων το τελευταίο διάστημα οδήγησε στην πλήρη κάλυψη των διαθέσιμων πόρων. Η προθεσμία ολοκλήρωσης έως το τέλος Μαΐου θεωρείται κρίσιμη, καθώς συνδέεται άμεσα με τους αυστηρούς κανόνες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και την υποβολή του τελικού αιτήματος εκταμίευσης έως τις 30 Σεπτεμβρίου.

Η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι δεν προβλέπεται παράταση του Ταμείου Ανάκαμψης και πως η μόνη δυνατότητα που παρέχει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι η αναθεώρηση των εθνικών σχεδίων. Για τον λόγο αυτό, δίνεται πλέον έμφαση στη δημιουργία μόνιμων χρηματοδοτικών εργαλείων για τη στήριξη της αγοράς και ειδικά των πολύ μικρών επιχειρήσεων, με νέα σχήματα συγχρηματοδότησης και συγκεκριμένα όρια δανεισμού.

Πλέον, η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα  αναλαμβάνει ρόλο «γέφυρας» για τη χρηματοδότηση της αγοράς. Το σχήμα προβλέπει τη διοχέτευση 2 δισ. ευρώ προς μικρομεσαίες επιχειρήσεις, με συνολική μόχλευση που μπορεί να ξεπεράσει τα 6 δισ. ευρώ. Επιπλέον, σημαντικό ρόλο θα συνεχίζουν να διαδραματίζουν οι δημόσιες επενδύσεις καθώς το 2026, βρίσκεται σε εξέλιξη το μεγαλύτερο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, ύψους 16,7 δισ. ευρώ, ενώ το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030 προσθέτει ακόμη 16,6 δισ. ευρώ για έργα υποδομών, περιφερειακή ανάπτυξη και ενίσχυση της οικονομικής δραστηριότητας. Ουσιαστικά, η κυβέρνηση επιχειρεί να μεταφέρει το βάρος από το έκτακτο ευρωπαϊκό χρήμα σε ένα πιο μόνιμο μοντέλο με εθνικούς και κοινοτικούς πόρους.

Παράλληλα, παραμένει ενεργό το ΕΣΠΑ 2021-2027, με περισσότερα από 23 δισ. ευρώ ήδη ενεργοποιημένα μέσω προσκλήσεων, γεγονός που διασφαλίζει ότι η ροή κοινοτικών κεφαλαίων προς την οικονομία συνεχίζεται. Ειδικότερα, τα Τομεακά Προγράμματα, στο περιβάλλον και κλιματική αλλαγή, ολοκληρώνονται οι τμηματοποιημένες πράξεις διαχείρισης αστικών αποβλήτων στις Περιφέρειες προϋπολογισμού 33,5 εκατ. ευρώ.

Επίσης από το ΠΕΚΑ, ξεκινά η λειτουργία των νέων Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων Ιονίου και Νοτίων Κυκλάδων, προϋπολογισμού 4,9 εκατ. ευρώ. Με τις τρεις προδημοσιεύσεις στην Ανταγωνιστικότητα, ύψους 220 εκατ. ευρώ, ενεργοποιούνται πόροι του ΕΣΠΑ προς τους τομείς στρατηγικών τεχνολογιών για την Ευρώπη (STEP) και Άμυνας & Ασφάλειας.

Η «επόμενη ημέρα» αφορά όμως και συγκεκριμένους τομείς. Στη στέγαση, το πρόγραμμα Σπίτι μου ΙΙ, με εγκρίσεις άνω των 1,7 δισ. ευρώ, ενώ οι πόροι της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, ύψους σχεδόν 1,9 δισ. ευρώ, στοχεύουν στη δημιουργία ενός νέου μοντέλου σε περιοχές που επηρεάζονται από την απολιγνιτοποίηση.

Στις Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), 17 συμβάσεις άνω των 3 δισ. ευρώ βρίσκονται σε στάδιο κατασκευής, 9 έργα ΣΔΙΤ ύψους 900 εκ. ευρώ βρίσκονται σε διαδικασία υπογραφής (αρδευτικά έργα, φοιτητικές εστίες, σχολεία).

H ομάδα της BOXmind