24/03/2026

Οι αλλαγές που προωθούνται στο πλαίσιο ρύθμισης οφειλών δημιουργούν δίλημμα για χιλιάδες οφειλέτες: άμεση ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό ή αναμονή για τη νέα ρύθμιση που δίνει έμφαση στην προστασία της πρώτης κατοικίας. Η επιλογή επηρεάζει καθοριστικά το ύψος της μηνιαίας δόσης, το ποσοστό «κουρέματος» και κυρίως το ποια περιουσιακά στοιχεία θα διατηρηθούν.

Στον εξωδικαστικό μηχανισμό η ρύθμιση βασίζεται στο σύνολο της οικονομικής εικόνας του οφειλέτη. Μέσω της πλατφόρμας, αντλούνται αυτόματα στοιχεία από φορολογικές αρχές, ασφαλιστικά ταμεία και τράπεζες, ενώ ο αλγόριθμος διαμορφώνει πρόταση με βάση εισοδήματα, καταθέσεις και ακίνητη περιουσία. Η διαδικασία οδηγεί σε ενιαία ρύθμιση για όλα τα χρέη, με δυνατότητα έως 240 δόσεων για οφειλές προς το Δημόσιο και μακροχρόνια αποπληρωμή για τραπεζικά δάνεια, καθώς και πιθανές διαγραφές προσαυξήσεων ή μέρους της οφειλής.

Το βασικό πλεονέκτημα του εξωδικαστικού είναι η άμεση ενεργοποίηση και η προστασία από κατασχέσεις, εφόσον τηρείται η ρύθμιση. Ωστόσο, επειδή λαμβάνεται υπόψη το σύνολο της περιουσίας, οι δόσεις μπορεί να είναι υψηλότερες για όσους διαθέτουν ακίνητα, ενώ τα περιθώρια «κουρέματος» περιορίζονται. Παράλληλα, δεν υπάρχει δυνατότητα επιλογής για το ποια περιουσία θα διασωθεί.

Αντίθετα, η νέα ρύθμιση που προωθείται δίνει προτεραιότητα στη διάσωση της κύριας κατοικίας. Η πρόταση ρύθμισης θα βασίζεται αποκλειστικά στην αξία της πρώτης κατοικίας και στα εισοδήματα του οφειλέτη, χωρίς να συνυπολογίζεται η υπόλοιπη ακίνητη περιουσία. Η αξία του ακινήτου θα υπολογίζεται με βάση το μεγαλύτερο ποσό μεταξύ εμπορικής αξίας και αξίας ΕΝΦΙΑ. Με αυτό το μοντέλο, οι δόσεις αναμένεται να είναι χαμηλότερες και τα «κουρέματα» μεγαλύτερα, ιδιαίτερα όταν υπάρχει μεγάλη απόκλιση μεταξύ χρέους και αξίας κατοικίας.

Ωστόσο, η προστασία της κύριας κατοικίας θα συνοδεύεται από υποχρεωτική εκποίηση των υπόλοιπων ακινήτων μέσω ηλεκτρονικού πλειστηριασμού. Έτσι, το νέο πλαίσιο οδηγεί σε χαμηλότερη επιβάρυνση αλλά συνεπάγεται απώλεια δευτερεύουσας περιουσίας και δέσμευση σε συγκεκριμένη στρατηγική επιλογή: διατήρηση της πρώτης κατοικίας έναντι των υπολοίπων περιουσιακών στοιχείων. Επιπλέον, απαιτείται αναμονή έως την πλήρη εφαρμογή του.

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός θεωρείται πιο κατάλληλος για οφειλέτες χωρίς σημαντική περιουσία ή για όσους αντιμετωπίζουν άμεσο κίνδυνο κατασχέσεων, καθώς προσφέρει γρήγορη λύση και σταθεροποίηση. Αντίθετα, η νέα ρύθμιση ευνοεί όσους διαθέτουν περισσότερα ακίνητα ή υψηλή ακίνητη αξία αλλά περιορισμένη ρευστότητα, καθώς επιτρέπει χαμηλότερη δόση με αντάλλαγμα την εκποίηση της λοιπής περιουσίας.

Συνολικά, το νέο τοπίο μετατοπίζει το επίκεντρο από τη συνολική ρύθμιση των χρεών στη στρατηγική επιλογή διάσωσης συγκεκριμένων περιουσιακών στοιχείων. Ο εξωδικαστικός αποτελεί εργαλείο άμεσης ανάγκης, ενώ η νέα ρύθμιση προσφέρει καλύτερη προσαρμογή για όσους μπορούν να περιμένουν, θέτοντας το βασικό ερώτημα: ποια περιουσία αξίζει να διασωθεί και με ποιους όρους.

 
H ομάδα της ΒΟXmind